Ciało

„Ciało” („The Body”) rozgrywa się latem 1960 roku w Castle Rock w stanie Maine. Zaginął chłopiec i uznano go za zmarłego. Dwunastoletni Gordie Lachance i trzech jego przyjaciół wyruszają wzdłuż torów kolejowych, żeby znaleźć jego ciało. Chłopcy pochodzą z rodzin przemocowych lub dysfunkcyjnych, a w drodze mierzą się ze śmiercią i z prawdą o dorastaniu w małym fabrycznym miasteczku, które nie daje im wielkiej przyszłości. Ciało wcześniej przypadkiem odkryła banda chuliganów, której przewodzi Ace Merrill. Narratorem jest dorosły Gordie, który wspomina to lato.

Dorastanie opowiedziane z perspektywy czasu

Wyprawa czterech chłopców ma jasno określony cel, lecz ważne okazuje się również to, co dzieje się pomiędzy kolejnymi etapami drogi. Rozmowy, wzajemne zaczepki i drobne gesty pomocy odsłaniają więź, której nie zapewniają im domy rodzinne. Poszukiwanie zwłok zmusza przyjaciół do zetknięcia dziecięcej ciekawości z realnością śmierci.

Dorosły Gordie opowiada o sobie sprzed lat, więc czytelnik spotyka dwa spojrzenia jednocześnie. Chłopiec przeżywa wydarzenia bez znajomości przyszłości; narrator wybiera je i nadaje im znaczenie z późniejszej perspektywy. Nostalgia nie usuwa przy tym przemocy, zaniedbania ani lęku. Ciepłe wspomnienie przyjaźni sąsiaduje z wiedzą, że dzieciństwo nie było bezpieczną idyllą.

Znaczenie ma także opowiadanie historii przez samego Gordiego. Literatura jest tutaj sposobem porządkowania doświadczeń i próbą znalezienia własnego głosu. Pytanie o przyszłość chłopca dotyczy nie tylko opuszczenia miasteczka, ale również prawa do wyobrażenia sobie życia innego niż to, którego oczekuje od niego otoczenie.

„Ciało” a „Stań przy mnie”

Film „Stand by Me” („Stań przy mnie”) z 1986 roku jest ekranizacją noweli. Czterech przyjaciół grają Wil Wheaton, River Phoenix, Corey Feldman i Jerry O’Connell. Oficjalny opis Sony umieszcza akcję filmu w Oregonie; literackie Castle Rock należy do świata Maine. To istotne rozróżnienie przy zestawianiu miejsc z książki i filmu.

Nowelę warto czytać także po obejrzeniu adaptacji: pierwszoosobowa narracja pozwala inaczej obserwować pamięć Gordiego i jego stosunek do własnej przeszłości. Wrażenie znajomości fabuły nie oznacza znajomości sposobu, w jaki opowiada ją proza.

Publikacja i wydania

Nowela ukazała się w USA 27 sierpnia 1982 roku w zbiorze „Different Seasons”, wydanym przez Viking Press. Polski tytuł tomu to „Cztery pory roku”.

Albatros: wznowienie drukowane z 26 kwietnia 2023, przekład Zbigniewa A. Królickiego, twarda oprawa, ISBN 978-83-6751-345-6. To data tej edycji, nie pierwszego polskiego wydania. Dane polskiego zbioru.

Pokazana edycja amerykańska Scribnera pochodzi z 25 sierpnia 2026 roku i liczy 192 strony. Data ta dotyczy wznowienia, nie powstania noweli.

Polski audiobook

„Jesień niewinności: Ciało” czyta Zbigniew Zapasiewicz, w przekładzie Zbigniewa A. Królickiego. Nagranie trwa 6 godzin 29 minut. Karta Albatrosa podaje 25 października 2019 jako datę wydania opisanej edycji, ISBN 978-83-8125-019-1. Nie jest to data nagrania lektora. Szczegóły audiobooka u wydawcy.

Powiązane lektury

Pozostałe nowele z „Czterech pór roku”: Pojętny uczeń, Metoda oddychania, Rita Hayworth i skazani na Shawshank.