
Powieść, 1981
Ostatni bastion Barta Dawesa
Powieść Stephena Kinga z 1981 roku, wydana pod pseudonimem Richard Bachman. Pracownik pralni Bart Dawes dowiaduje się, że jego dom i miejsce pracy zostaną zburzone pod budowę autostrady, i postanawia się temu sprzeciwić.
- Tytuł oryginalny
- Roadwork
- Autor
- Stephen King
- Rodzaj
- Powieść
- Pierwsze wydanie
- New American Library, 1981
- ISBN oryginału
- 978-0-451-09668-5
Opis
„Ostatni bastion Barta Dawesa” („Roadwork”) rozgrywa się w latach 1972–1974 w niewymienionym z nazwy mieście na Środkowym Zachodzie Stanów Zjednoczonych. W sierpniu 1972 roku, w ulicznym wywiadzie dla mediów, jeszcze nienazwany mężczyzna ze złością wypowiada się o planowanym przedłużeniu autostrady. Później okazuje się, że to Bart Dawes.
Dalszy opis fabuły (spoilery)
Dawes pracuje w pralni przemysłowej. Jego syn Charlie zmarł na guza mózgu, a małżeństwo Barta się rozpada. Z decyzji urzędników zarówno dom, w którym wychował się syn, jak i pralnia mają zniknąć, by zrobić miejsce dla autostrady. Bart nie potrafi zerwać więzi z żadnym z tych miejsc. Gdy stróże prawa próbują wyprowadzić go z domu siłą, postanawia o niego walczyć. Książka ukazała się w 1981 roku jako oryginał w miękkiej oprawie, a w 1985 roku weszła do zbioru „The Bachman Books”.
Bunt, który wyrasta z żałoby
Dom i pralnia są dla Barta czymś więcej niż nieruchomościami. Wyznaczają porządek życia sprzed śmierci syna. Przebudowę miasta można więc czytać jako zewnętrzny odpowiednik straty, której bohater nie umie zaakceptować. Jego opór stopniowo niszczy możliwość porozumienia z otoczeniem. King prowadzi opowieść bez konieczności wprowadzania nadprzyrodzonego potwora: napięcie powstaje między codzienną procedurą a człowiekiem, dla którego jej konsekwencje są nie do udźwignięcia.
Powieść Richarda Bachmana
Amerykański „Roadwork” ukazał się w 1981 roku nakładem New American Library pod pseudonimem Richard Bachman. To przydatny punkt odniesienia dla czytelników zainteresowanych realistyczną, pesymistyczną stroną pisarstwa Kinga. Historia pozwala śledzić, jak człowiek tłumaczy sobie własne decyzje i jak daleko jego obraz sytuacji odbiega od tego, co widzą inni.
Polskie wydanie: przekład i oprawa
Albatros: 16 października 2024, przekład: Maciejka Mazan, 352 stron, oprawa twarda. ISBN: 978-83-8361-375-8. To dane konkretnego wznowienia drukowanego, a nie termin pierwszej publikacji powieści ani data wydania audiobooka. Zobacz opis tego wydania u wydawcy.
Jak powstała
W przedmowie do „The Bachman Books” King pisał, że jego zdaniem była to próba nadania sensu bolesnej śmierci matki, do której doszło rok wcześniej. Po jej odejściu został, jak wspominał, w żałobie i wstrząśnięty pozorną bezsensownością tego, co się stało. Dodał, że „Ostatni bastion Barta Dawesa” bardzo się stara być dobrą książką i znaleźć jakieś odpowiedzi na zagadkę ludzkiego bólu.
Polskie okładki
Okładki: materiały wydawnictwa Prószyński i S-ka; licencja
Polskie wydania
| Rok | Wydanie | Wydawca | Przekład | Strony | ISBN |
|---|---|---|---|---|---|
| 2002 | Ostatni bastion Barta Dawesa | Prószyński i S-ka | Maciejka Mazan | 249 | 8373371508 |
| 2008 | Ostatni bastion Barta Dawesa | Prószyński i S-ka | Maciejka Mazan | 239 | 9788376480510 |
| 2008 | Ostatni bastion Barta Dawesa | Prószyński i S-ka | Maciejka Mazan | 240 | 9788374698665 |
| 2015 | Ostatni bastion Barta Dawesa | Albatros | Maciejka Mazan | 350 | 9788378853800 |
| 2015 | Ostatni bastion Barta Dawesa e-book | Albatros | Maciejka Mazan | — | 9788379852284 |
| 2024 | Ostatni bastion Barta Dawesa | Albatros | Maciejka Mazan | 350 | 9788383614168 |
| 2024 | Ostatni bastion Barta Dawesa | Albatros | Maciejka Mazan | 352 | 9788383613758 |
Ciekawostki
Maszynę w pralni, w której pracuje Bart, nazywa się „The Mangler”. King opublikował w 1972 roku opowiadanie „The Mangler”, w którym opętana przez demona maszyna w przemysłowej pralni zabija pracowników.
Źródło: Wikipedia (en): Roadwork (novel)
W „Ostatnim bastionie Barta Dawesa” Bart jako chłopiec strzela do sójki z karabinka kalibru .22 i nie zabija jej od razu. Podobny obraz rannego ptaka, którego dziób powoli się otwiera i zamyka, pojawia się w „Zdolnym uczniu” z 1982 roku oraz we wspomnieniu Audrey Wyler w „Desperacji” z 1996 roku.
Źródło: Wikipedia (en): Roadwork (novel)
King opisywał swoje rozczarowanie tą książką i przyznawał, że miał mieszane uczucia co do jej wznawiania, ale zdecydował się na to, by dać czytelnikom wgląd w swoją osobowość z tamtego czasu. W nowym wstępie do drugiego wydania „The Bachman Books” napisał, że zmienił zdanie i że ta powieść stała się jego ulubioną spośród wczesnych książek.
Źródło: Wikipedia (en): Roadwork (novel)
W sierpniu 2019 roku zapowiedziano ekranizację w reżyserii Pablo Trapero, z Andym i Barbarą Muschiettimi jako producentami. Projektu nie ma już na stronie filmów na witrynie Kinga, więc angielska Wikipedia uznaje, że prawdopodobnie go zarzucono.
Źródło: Wikipedia (en): Roadwork (novel)

